Phương pháp dạy trẻ lì lợm - Mẹo hay trị tận gốc tính bướng bỉnh của con!

Phương pháp dạy trẻ lì lợm - Mẹo hay trị tận gốc tính bướng bỉnh của con!

Con bướng khủng khiếp, nói gì cũng không chịu nghe. Càng mắng con càng phản kháng và ăn vạ hay thậm chí là chống đối lại. Có phương pháp dạy trẻ lì lợm để con chịu nghe lời không?

Mẹ Lien Eth Nguyen, một giáo viên kì cựu trong ngành giáo dục đồng thời là bà mẹ của hai cậu con trai vô cùng nghịch ngợm đã chia sẻ những kinh nghiệm quý báu của mình về cách nuôi dạy những đứa trẻ được cho là "bướng bỉnh". 

Dạy trẻ bướng bỉnh lì lợm - Thay vì dạy con ngoan, ba mẹ nên dạy con hiểu chuyện

Thay vì dạy con ngoan và nghe lời, ba mẹ nên dạy con hiểu chuyện, và từ đó biết là trong hoàn cảnh nào con cần làm gì cho phù hợp cũng như lựa chọn hành động sao cho khôn ngoan.

Cụ thể, không dạy con ngoan mà dạy con có chính kiến, biết đúng sai và hiểu chuyện. Những biện pháp của mình không chỉ áp dụng cho các con, mà còn áp dụng ở các lớp tiếng Anh và ở cả trường nơi mình đang làm việc, và các biện pháp này hiệu quả với 80-90% học sinh mà mình đã tiếp xúc, và đặc biệt là cũng hiệu quả với 2 nhóc nghịch như quỷ nhà mình.

Tuy cả hai bạn con trai đều rất nghịch nhưng mỗi bạn lại nghịch 1 kiểu và tính cách cũng rất khác nhau, bé lớn thì rất thông minh, bướng bỉnh, hay cáu, nóng tính, dễ nổi cáu, còn bạn bé thì lại lì lợm, khó bảo và hồi bé luôn chân luôn tay.

Để dạy con hiểu chuyện có 2 việc cần phải làm: Một là Tôn trọng và yêu thương, chia sẻ với con mọi việc. Thứ 2 là có quy định về kỷ luật hiệu quả và nhất quán tại gia đình.

phuong-phap-day-tre-li-lom

Ba mẹ cần yêu thương con đúng cách - Nền tảng của phương pháp dạy trẻ lì lợm
Yêu thương như thế nào là phù hợp?

Thực ra mỗi nhà một hoàn cảnh, nên ko nên nói là đúng sai. Với mình yêu thương phù hợp để dạy con, không chiều con làm hư thì mới phù hợp.

Thường thì tình yêu thương của mình thường thể hiện rất cụ thể và dễ nhận biết: ví dụ mình hay ôm các con nhiều lần trong ngày, nếu bận quá thì nhất quyết phải ôm, hôn lên trán các con trước khi đi ngủ, đọc truyên cho con nghe, rồi nói rất rõ: “Bố/mẹ yêu con”.

Tăng thời gian chơi cùng con

Việc đọc truyện cho con duy trì từ khi con còn bé tý cho đến khi con lên lớp 3-4, hoặc khi con thấy tự đọc được và không muốn mẹ đọc nữa thì mới thôi. Mình dành khá nhiều thời gian bên con: các buổi tối, các ngày cuối tuần, các ngày lễ, từ khi sinh con ra đến năm con lên lớp 6, thấy các con đã lớn hơn, con thích chơi với bạn hơn thì mình mới tách dần con ra.

Mình chơi với con như 2 đứa trẻ: cùng đấu khủng long, cùng lắp lego, cùng đóng 5 anh em siêu nhân, cùng đi dạo, cùng đạp xe, cùng tập patanh, cùng con học nấu ăn. Nói chung, mọi việc đều cùng con và đó là những cảm xúc rất vui vẻ bên các con.

Tình yêu thương này rất là diệu kỳ, khi bố mẹ có nó, và các con mình có nó thì quan hệ với người ngoài cũng như trong gia đình hài hòa hơn, dễ bỏ qua lỗi của người khác và nhìn mọi người tích cực hơn và tốt hơn. Và đứa trẻ nó có tình yêu với bố mẹ một cách mãnh liệt thì con có xu hướng nghe lời bố mẹ hơn và sẵn sàng vì bố mẹ mà vượt qua một số điều mình không thích nhưng bố mẹ thích.

Lưu ý: Ở đây là ít khi mình nói con sai rồi, con làm thế là không đúng. Mà mình luôn khéo léo phân tích hệ quả của con và nếu con muốn tránh thì con nên ứng xử thế nào cho phù hợp, luôn hướng về giải pháp để giải quyết vấn đề tốt hơn là ngồi đó đánh giá là con đúng hay con sai.

phuong-phap-day-tre-li-lom

Xây dựng hệ thống giáo dục và kỷ luật nhất quán là phương pháp dạy trẻ lì lợm hiệu quả

Thứ 2, bên cạnh yêu thương, tôn trọng và luôn cùng con phân tích nguyên nhận kết quả, rồi chỉ rõ từng hành vi nào sẽ có hệ quả tốt, hệ quả xấu thì mình có hệ thống giáo dục và kỷ luật. Ở phạm vi này mình không nói về cách làm kỷ luật ở lớp hay ở trường mà chỉ nói về Cách xây dựng kỷ luật cho con cái tại nhà như sau:

1. Nguyên tắc kỷ luật con cái:

- Kỷ luật phải xuất phát từ tình yêu thương, sự tôn trọng chứ không xuất phát từ sự tức giận của bố mẹ.

- Kỷ luật nhằm giúp con không tiếp tục những hành vi không mong muốn, đó là những hành vi nguy hiểm đến sức khỏe và tính mạng của bản thân và những người xung quanh và những hành vi không tôn trọng người khác chứ không cần kỷ luật những hành vi không nằm trong 2 việc trên.

- Không có đứa trẻ hư chỉ có hành động chưa được hoặc hành động không phù hợp. Nên phải nhắm vào hành động của con, không phê bình chung chung: con hư lắm, con hỗn lắm, ...

- Nói những gì bạn sẽ làm và làm những gì bạn đã nói nghĩa là nhất quán. Đây là điều kiện cơ bản của rèn kỷ luật thành công.

2. Cách làm kỷ luật

Bản thân trong mỗi gia đình cần có chuẩn mực đạo đức và hành vi của mỗi gia đình để thực hiện. Đó là việc buộc phải tuân thủ và việc được lựa chọn. Nếu đã là việc buộc phải tuân thủ thì chỉ thực hiện không bàn cãi vi phạm là bị kỷ luật. Còn việc được lựa chọn là có thể chọn việc khác để làm thay.

Thường trước khi ra hiệu lệnh, ba mẹ nên cho trẻ thời gian tạm trì hoãn trước khi làm việc. Ví dụ mẹ cho con 3 phút kết thúc việc này trước khi làm việc A...

phuong-phap-day-tre-li-lom

3. Các hình thức kỷ luật

Sử dụng ngôn ngữ cơ thể

Với những hành vi không mong muốn mẹ phải thể hiện cho bé biết việc đó không được phép.

Mẹ có thể dừng lại, không nói năng gì và nhìn một cách nghiêm khắc. Lúc này bé tự nhiên sẽ khựng lại và nhìn lại mẹ. Mẹ sẽ nói "không con nhé". Nhìn thẳng vào mắt con là vô cùng quan trọng. Lúc này trông mặt mẹ phải thật nghiêm.

Phương pháp dạy trẻ lì lợm - Mẹo hay trị tận gốc tính bướng bỉnh của con!

Tách trẻ ra khỏi hoạt động (time out)

Thông thường có thể cho bé mỗi 1 tuổi là 1 phút time out và hiệu quả với trẻ dưới 8 tuổi. Khi cho con tạm lắng phải chọn 1 chỗ dễ nhìn mọi người nhưng con phải đứng yên. Nếu con khóc bám theo phải kiên quyết nói "không con ngồi đó, nếu con tiếp tục đi ra thời gian ngồi 1 chỗ sẽ tăng thêm".

Con khóc, nôn, chớ mặt mẹ vẫn phải lạnh và tiếp tục khẳng định con chỉ quay lại chơi khi hết giờ phạt.

Cho con tự nhận hậu quả của hành động của mình

Như khi con làm đổ nước con phải tự đi lau. Con quên đồ tự về lấy, con quên đồ dùng học tập phải tự chịu phạt ở trường. Bố mẹ đừng nên nói đỡ, nói hộ những khi con làm sai.

Thường mình sẽ trao đổi: “Mẹ cần nói chuyện riêng với con, con vào đây”. Vậy là con biết có chuyện và rất là sợ rồi. Sau đó mình sẽ ngồi nói chuyện về hành vi của con mà mình không hài lòng, và nói rõ lý do, kèm hỏi con là con nên thay đổi hành vi đó theo hướng nào.

Lấy đi vật yêu thích hay việc yêu thích

Mình thường chỉ hay cho con chơi 15-30p điện thoại 1 ngày (tăng dần theo độ tuổi). Nếu con có vấn đề thì giờ chơi bị mất. Hoặc rất nhiều thứ như đi chơi, mua đồ chơi yêu thích đều không được làm nếu con có nhiều việc vi phạm.

Tỏ ra lạnh nhạt

Khi bé làm 1 việc gì đó rất quá đáng như đánh mẹ (việc này là có thể xảy ra). Mẹ sẽ tỏ ra lạnh nhạt, mình có thể không giao tiếp hay không nói chuyện với bé vài tiếng hoặc vài ngày nếu con làm việc mình không mong muốn.

Hình phạt cao nhất: Tùy vào văn hóa gia đình mà lựa chọn

Phương pháp dạy trẻ lì lợm khuyên mỗi một gia đình có 1 hình phạt cao nhất theo văn hóa gia đình, do đó hình phạt nào là cao nhất trong mỗi gia đình chỉ có gia đình bạn mới quyết định được.

Bởi có những phụ huynh không bao giờ dùng roi vọt mà con rất ngoan, có phụ huynh dùng roi cả ngày mà con vẫn không ngoan. Chính vì vậy, dùng biện pháp gì với con chỉ có gia đình mình mới biết được để mà đưa ra cho phù hợp.

Phương pháp dạy trẻ lì lợm - Mẹo hay trị tận gốc tính bướng bỉnh của con!

4. Cách nói chuyện khi xử lý kỷ luật

Ba mẹ nên ghi nhớ nguyên tắc "Ít nói và kiệm lời nhất có thể". Chỉ hỏi chứ không đưa ra khẳng định gì.

Ví dụ. Con vừa làm gì vậy?

Theo con con làm thế là đúng hay sai? Nếu con biết là sai thì con làm gì? Nếu lần sau con rơi vào tình trạng này con làm gì? Giọng thật nghiêm để con tự trả lời và rút kinh nghiệm cho lần sau.

Làm gì khi các phương pháp dạy trẻ lì lợm trên đều vô ích?

Lúc này, người làm mẹ cần nhìn nhận lại rằng:

- Khi mẹ đã dễ với con hoặc chưa từng có quy định trong gia đình bao giờ thì đương nhiên khi gò con vào kỷ luật con sẽ bật lại, con cáu, con mè nheo con khó chịu hơn là khi mẹ dễ dàng. Bạn cần vượt qua giai đoạn thiết lập khó khăn này mới hình thành nội quy trong nhà.

- Có thể do mẹ không nhất quán với các quy định việc được làm và không được làm dẫn tới lúc làm lúc không và con nắm thóp được các mẹ nên không nghe lời. Trẻ rất khôn ngoan và biết lợi dụng điểm yếu các bố mẹ, đặc biệt là các bà mẹ nhẹ dạ cả tin.

- Bố mẹ không đủ thời gian với con nên con không gắn bó chặt chẽ với mẹ, và từ đó, con không yêu bố mẹ đủ để mà vì bố mẹ mà làm một việc gì đó.

- Bố mẹ quá cứng nhắc và áp đặt các phương pháp dạy trẻ lì lợm khiến con khó chịu, sau đó sẽ dẫn tới hành vi tiêu cực phá bĩnh, không nghe lời nên do đó bố mẹ cần biết lựa cách mình ứng xử với con.

Theo Contuhoc

Xem thêm bài liên quan

Tại sao trẻ không nghe lời? Trẻ thực sự ương bướng hay còn lý do khác?

Tìm hiểu tâm lý trẻ 2 tuổi để nuôi dạy con đúng phương pháp

Để trẻ bướng bỉnh trở nên kiên trì - Mẹ cần phải làm gì?

Vào ngay Fanpage của the Asianparent Vietnam để cùng thảo luận và cập nhật thông tin cùng các cha mẹ khác!

Bạn có quan tâm tới việc nuôi dạy con không? Đọc các bài báo chuyên đề và nhận câu trả lời tức thì trên app. Tải app Cộng đồng theAsianparent trên IOS hay Android ngay!

Bài viết của

Mẹ MinKi

app info
get app banner