Trẻ chậm nói - Phương pháp điều trị hiệu quả ngay tại nhà

lead image

Trẻ chậm nói – Phương pháp điều trị hiệu quả ngay tại nhà

Cùng với sự tràn lan của các thiết bị công nghệ- điện tử, tình trạng trẻ em chậm phát triển ngôn ngữ cũng dần phổ biến. Trẻ trở nên lì hơn, chậm nói hơn khiến bố mẹ rất lo lắng. Bài viết sau sẽ hướng dẫn cha mẹ cách dạy trẻ chậm nói hiệu quả ngay tại nhà để giúp trẻ chậm nói nhanh biết nói!

Vì sao trẻ chậm nói?

src=https://vn admin.theasianparent.com/wp content/uploads/sites/2/2018/03/kid phone 3.jpg Trẻ chậm nói   Phương pháp điều trị hiệu quả ngay tại nhà

Cách dạy trẻ chậm nói

Có hai nhóm nguyên nhân khiến trẻ em chậm nói bao gồm: nguyên nhân tâm lý và nguyên nhân thực thể:

Nguyên nhân thực thể: Xuất phát từ những vấn đề tại các bộ phận, cơ quan trong cơ thể đảm trách nhiệm phát âm như tai, mũi, họng, lưỡi… Hoặc cơ quan giữ vai trò chỉ huy ngôn ngữ ví dụ như não hoặc các trục trặc tại não (khiếm khuyến trong sự phát triển não bộ, viêm màng não, dị tật bẩm sinh…)

Nguyên nhân tâm lý: Do trẻ bị cú sốc tâm lý. Hoặc do gia đình bỏ bê, không quan tâm đến trẻ. Quá cưng chiều cũng có thể trở thành nguyên nhân khiến trẻ chậm nói, lười nói.

Khi nào cần can thiệp?

Cha mẹ cần phải nắm được các mốc phát triển ngôn ngữ của trẻ. Và kịp thời phát hiện các dấu hiệu bất thường trong quá trình phát triển ngôn ngữ của con mình để có sự can thiệp sớm. Các biểu hiện bất thường về phát triển ngôn ngữ ở trẻ:

  • Trẻ không phản ứng lại với giọng nói hay âm thanh to khi trẻ từ sáu đến 8 tuần tuổi.
  • Cha mẹ cười đùa với trẻ nhưng trẻ không có phản ứng mặc dù đã 2 tháng tuổi
  • Thờ ơ với người và mọi vật xung quanh khi 3 tháng tuổi.
  • Không quay đầu khi nghe thấy các âm thanh phát ra lúc trẻ 4 tháng.
  • Không biết tự cười mặc dù đã 6 tháng tuổi.
  • Chưa nói được các từ đơn khi đã 2 tuổi.
  • Không bập bẹ, ê a được từ nào lúc 8 tháng.
  • Không thể nói được những câu đơn giản khi đã 3 tuổi.

Cách dạy trẻ chậm nói

Giống như nhiều việc khác, phát triển khả năng nói là tổng hợp của khả năng bẩm sinh và nuôi dạy. Gene có thể tham gia vào việc trẻ nói sớm hay muộn. Tuy nhiên, nó phụ thuộc rất nhiều vào việc nuôi dạy. Trẻ có được kích thích nói đúng mức ở nhà hay ở nhà trẻ không? Trẻ có cơ hội trò chuyện không?

src=https://vn admin.theasianparent.com/wp content/uploads/sites/2/2017/03/phan biet tre cham noi va tre tu ky 2.jpg Trẻ chậm nói   Phương pháp điều trị hiệu quả ngay tại nhà

Cách dạy trẻ chậm nói

Nói chuyện với trẻ nhiều hơn

Bố mẹ nên dành khoảng 1 tiếng sau bữa ăn và trước khi đi ngủ để trò chuyện với bé. Bố mẹ nên kể cho trẻ nghe những công việc đã làm trong ngày, điều gì khiến bố mẹ thích nhất và gợi ý trẻ nói về một ngày của trẻ. Thái độ nói chuyện phải hào hứng, thực sự quan tâm tới trẻ, thỉnh thoảng, bố mẹ nên nhắc lại một số từ mà trẻ đã nói để trẻ thêm hứng thú.

Không bắt chước ngôn ngữ của bé

Bé thường không phát âm chuẩn, nói ngọng, lịu khi vừa mới bắt đầu. Bạn đừng bắt chước cách nói của trẻ trong quá trình dạy trẻ chậm nói vì rất có thể sẽ khiến trẻ nói sai, nói ngọng nhiều và lâu hơn, trở thành thói quen khó sửa.

Tạo môi trường cho bé tiếp xúc với nhiều người, nhiều bạn đồng lứa

Bạn có tin bé có thể nói chuyện với bạn cùng lứa không bằng cách thông qua ngôn ngữ. Với môi trường tiếp xúc nhiều, bé sẽ trở nên dạn dĩ, nhanh nhẹn, không sợ sệt và có nhiều cơ hội để phát triển ngôn ngữ tốt hơn.

Hãy trả lời bé

Bé không nói nhưng giao tiếp với bạn bằng thái độ, bằng cử chỉ, điệu bộ cơ thể. Hãy trẻ lời bé bằng cách giải quyết những thái độ đó: Bé đưa cho bạn 1 đồ vật, hãy đón nhận lấy, bé muốn lấy đồ vật. Khuyến khích bé hành động để có được nó. Đây là cách dạy trẻ chậm nói tưởng chừng đơn giản nhưng lại được nhiều chuyên gia đánh giá cao.

Một số lưu ý

Không nên ép trẻ nói nhưng đừng quên khen ngợi, vỗ tay mỗi khi trẻ phát âm được một từ nào đó. Đừng lơ là mỗi khi nói chuyện với con. Bạn phải thật tập trung và chú ý lắng nghe để trẻ có thời gian chuẩn bị cho những từ sắp nói.

Nếu nguyên nhân khiến trẻ chậm nói là do yếu tố tâm lý, thì cần phải áp dụng các phương pháp theo sự chỉ dẫn của bác sĩ tâm lý. Bên cạnh đó gia đình cần dành nhiều thời gian quan tâm đến bé hơn. Cần để cho bé có thời gian tự lập và có cơ hội để phát triển ngôn ngữ.

Đừng nôn nóng khi dạy trẻ tập nói

Dạy trẻ những từ ngữ đơn giản trước. Tốt nhất nên bắt đầu từ những từ ngữ liên quan đến những tình huống giao tiếp hàng ngày. Bạn có thể sử dụng hình ảnh và điệu bộ để dạy con giao tiếp trước. Đây sẽ là tiền đề giúp con học nói rất tốt. Bên cạnh đó cha mẹ cần kiểm soát thời gian xem ti vi của con. Nếu cho con xem tivi thì cố gắng ngồi cạnh con để bàn luận về những tình huống trên tivi để tạo thói quen giao tiếp hai chiều với trẻ.

Nếu cha mẹ thấy con có một số trong những biểu hiện của chậm nói. Hoặc sự phát triển chưa đạt các dấu mốc ngôn ngữ bình thường của lứa tuổi, cha mẹ cần cho trẻ thăm khám và tư vấn tâm lí kịp thời. Nhằm chẩn đoán sớm nhất các vấn đề con có thể gặp phải.

src=https://vn admin.theasianparent.com/wp content/uploads/sites/2/2017/03/phan biet tre cham noi va tre tu ky 2.jpg Trẻ chậm nói   Phương pháp điều trị hiệu quả ngay tại nhà

Cách dạy trẻ chậm nói

Nguyên tắc khi chữa trẻ chậm nói tại nhà

Nguyên tắc 1: Luôn hướng tới trẻ để đưa từ mới và giải thích

Nhiều bậc phụ huynh do đang “dở tay” nên khi trẻ hỏi về một điều gì đó thường vừa làm vừa nói. Điều này đối với trẻ phát triển bình thường có thể không ảnh hưởng nhiều nhưng với trẻ chậm nói thì nó không mang lại hiệu quả. Khi được trẻ hỏi bất cứ điều gì, cha mẹ nên dừng công việc. Dành khoảng thời gian nhỏ để giải thích khái niệm với trẻ (bố mẹ nhớ nhìn vào mắt trẻ khi nói). Sau đó, bố mẹ có thể nói với trẻ: Bây giờ con sẽ quan sát bố/ mẹ làm nhé. Như vậy, bố mẹ vừa  giới thiệu được từ mới hiệu quả, vừa không làm trẻ mất hứng lại không bị lỡ việc.

Nguyên tắc 2: Nói thật chậm, ngắn gọn

Trẻ chậm nói phản ứng cũng thường chậm hơn. Do vậy, bố mẹ nên nói với trẻ thật chậm và ngắn gọn. Nên có sự tương tác hai chiều: bố mẹ hỏi- trẻ trả lời (dù chỉ là một từ “có” hoặc “không”), bố mẹ nói từ mới- trẻ nhắc lại…

Nguyên tắc 3: Không lặp lại khi trẻ phát âm sai

Điều này đảm bảo trẻ sẽ luôn tự tin và cảm thấy yên tâm về phát âm của mình.

Nguyên tắc 4: Không nổi cáu khi trẻ không chịu nói

Nguyên tắc 5: Luôn tìm những câu khen ngợi phù hợp để khích lệ trẻ.

Một số địa chỉ đưa bé đi khám

Bố mẹ có thể đưa con tới khám tại một số địa chỉ sau đây:

Tại Hà Nội

  1. Trung tâm Phục hồi chức năng – Bệnh viện Nhi Trung ương

Địa chỉ: 18/879 Đê La Thành, Quận Đống Đa, Hà Nội

  1. Trung tâm Phục hồi chức năng – Bênh viện Bạch Mai

Địa chỉ: 78 Giải Phóng , phường Phương Mai, Quận Đống Đa, Hà Nội

  1. Trung tâm Nghiên cứu Tâm lý Trẻ em N-T

Địa chỉ: Phòng 413 nhà G23, Tập thể Thành công, Ngõ 14 Phố Huỳnh Thúc Kháng, Thành Công, Ba Đình, Hà Nội

Điện thoại: 024.37264563

Tại TP Hồ Chí Minh

  1. Bệnh viện Nhi Đồng 1

Địa chỉ: 532 Lý Thái Tổ,  phường 10, quận 10

  1. Bệnh viện Nhi Đồng 2

Địa chỉ: 14 Lý Tự Trọng, Phường Bến Nghé, Quận 1

  1. Phòng khám nhi đồng Thành Phố

Địa chỉ: 31 – Lý Tự Trọng, P. Bến Nghé, Quận 1

Việc thăm khám sẽ giúp các bác sĩ có phác đồ điều trị thích hợp cho mỗi trẻ tùy vào tình trạng chậm nói của trẻ. Trẻ sẽ được các bác sĩ điều trị các vấn đề liên quan đến cơ quan phát âm, việc dạy nói cũng chỉ tính theo giờ học. Tuy nhiên, để trẻ nhanh biết nói thì điều quan trọng là để trẻ có điều kiện tiếp xúc với môi trường xã hội thật nhiều. Do đó, việc dạy trẻ chậm nói tại nhà với phương pháp đúng đắn sẽ giúp trẻ nhanh biết nói hơn.

Tổng hợp cho theAsianparent Việt Nam

Xem thêm

Khắc phục trẻ chậm nói – Những cách hiệu quả mẹ có thể áp dụng ngay

Trẻ chậm nói – Những dấu hiệu nhận biết mẹ hãy lưu tâm

Bạn có quan tâm tới việc nuôi dạy con không? Đọc các bài báo chuyên đề và nhận câu trả lời tức thì trên app. Tải app Cộng đồng theAsianparent trên IOS hay Android ngay!