Sờ thóp trẻ sơ sinh - Kĩ năng đọc vị sức khỏe bố mẹ nên biết khi chăm sóc bé năm đầu đời

Sờ thóp trẻ sơ sinh - Kĩ năng đọc vị sức khỏe bố mẹ nên biết khi chăm sóc bé năm đầu đời

Thóp trẻ sơ sinh như thế nào là bình thường? Sờ thóp của bé là một trong những việc cha mẹ cần làm để kiểm tra tình trạng sức khỏe của con.

Thóp trẻ sơ sinh – Bộ phận nhạy cảm mà cha mẹ cần tìm hiểu khi chăm sóc con

Khi trẻ sơ sinh chào đời, hệ thống xương của trẻ vẫn chưa thực sự hoàn thiện như người lớn. Cấu trúc xương sọ của con cũng vậy. Từ 0-18 tháng tuổi, nếu sờ lên đầu bé, mẹ sẽ thấy có một phần rất mềm ở phía trên trán, phập phồng nhẹ. Điểm này được gọi là thóp trước.

Mặc dù thóp của trẻ sơ sinh chiếm một phần diện tích rất nhỏ nhưng nó lại là một trong những yếu tố phản ánh tình trạng sức khỏe của trẻ sơ sinh. Vậy thóp trẻ như thế nào là bình thường?

thóp trẻ sơ sinh

Cấu tạo thóp trẻ sơ sinh– Hình ảnh thóp sau của trẻ sơ sinh

Khi nào thì thóp bé đóng kín?

Thóp trẻ em còn được gọi là cửa đỉnh đầu, phần xương của đỉnh đầu chưa được khép kín lại hoàn toàn. Thóp chia thành 2 phần gọi là thóp trước và thóp sau. Thóp trước mang hình thoi, là khe hở giữa xương đỉnh và xương trán. Thóp sau là khe hở giữa xương đỉnh và xương chậu.

Thóp trước có đặc điểm là thay đổi liên tục. Ngày đầu sau sinh, phần thóp này sẽ thay đổi từ 0,6-3,6cm, trung bình khoảng 2,1cm. Điều đặc biệt là thóp của trẻ sinh non và trẻ sinh đủ tháng đều có đặc điểm tương tự như nhau.

Trong khi đó, thóp sau khi sinh ra đã khép lại rất nhỏ hoặc nhỏ bằng đầu móng tay. Thóp này đóng rất sớm. Hầu như khi trẻ bước sang tháng thứ 4 thì phần thóp này đã khép kín.

Bố mẹ sẽ không sờ thấy thóp nữa khi phần thóp này đóng kín. Thời gian trung bình để thóp đóng lại hoàn toàn thường là 14 tháng.

Thông thường 3 tháng sau sinh, thóp trước có tỉ lệ đóng là 1%. Đến 12 tháng, tỉ lệ này là 38,8%. Đến 24 tháng thì 96% các bé đều đã đóng thóp kín hoàn toàn.

thóp trẻ sơ sinh

Thóp trẻ sơ sinh đóng quá sớm hay quá muộn đều là các biểu hiện của bệnh lý

Thóp của trẻ sơ sinh dùng để làm gì?

Hệ thống các thóp và đường nối đàn hồi giữa các xương hộp sọ thực hiện một chức năng quan trọng là bảo vệ cho bộ não của bé trước áp suất bên ngoài. Khi bé chui ra từ tử cung, đầu bé sẽ bị ép chặt lại. Nếu không có các khoảng hở đàn hồi, bé sẽ bị đau hoặc thậm chí là do sức nén trong khi tử cung mẹ co bóp có thể khiến bé sơ sinh bị xuất huyết não.

Trong giai đoạn đầu đời, bé sơ sinh có xu hướng bị thương nhiều, nhất là khi con học các kĩ năng mới như lẫy, bò, ngồi, đứng, đi. Lúc này trẻ sẽ rất dễ bị va đập, đặc biệt là khu vực đầu. Với những tình huống nguy hiểm như vậy thì thóp được xem như một lớp đệm bảo vệ các chấn thương não cho bé.

thóp trẻ sơ sinh

Thóp trẻ sơ sinh có tác dụng hạn chế chấn thương cho bé

Chăm sóc thóp trẻ sơ sinhnhư thế nào?

Một trong những cách đơn giản mà nhiều người áp dụng để bảo vệ thóp cho trẻ là bé đội mũ trong vài ngày đầu sau sinh khi thời tiết trở lạnh. Cách làm này theo bác sĩ là rất tốt để giúp thân nhiệt của trẻ được ổn định.

Những việc nên làm để chăm sóc thóp trẻ sơ sinhlà:

  • Giữ ấm cho bé
  • Bổ sung vitamin D và canxi đủ nhu cầu
  • Cho bé sơ sinh tắm nắng vào mỗi buổi sáng để phòng chống còi xương. Hãy tránh khung giờ 10 – 14h vì sẽ gây hại cho làn da của trẻ.
  • Tránh tập cho con ăn dặm quá sớm. Còn các bé ở tuổi ăn dặm cần được bổ sung đầy đủ các nhóm chất dinh dưỡng cần thiết.
  • Tuyệt đối không để các vật nhọn chạm vào thóp trẻ

Nếu sờ vào thóp của bé sơ sinh thì liệu có gây ra các ảnh hưởng hay nguy hiểm gì cho trẻ không?

Chăm sóc trẻ sơ sinh, nhiều bố mẹ không khỏi lúng túng và lo lắng khi chạm phải các bộ phận nhạy cảm của bé. Các bậc cha mẹ hoàn toàn có thể yên tâm rằng, nếu chạm vào thóp con một cách nhẹ nhàng như khi gội đầu, mát xa cho bé thì việc này hoàn toàn không hề gây nguy hại cho trẻ.

Sờ thóp trẻ sơ sinh - Kĩ năng đọc vị sức khỏe bố mẹ nên biết khi chăm sóc bé năm đầu đời

Thóp gồm nhiều màng dầy, vì thế bố mẹ sẽ không làm bé bị thương chỉ bằng việc chạm nhẹ vào thóp của trẻ sơ sinh.

Thóp đóng sớm hay quá muộn có phải là điều bất thường?

Thóp của trẻ sơ sinh đóng quá sớm hay quá muộn đều là những biểu hiện của bệnh lý. Thông thường khi khám bệnh, các bác sĩ Nhi khoa trước khi hỏi về triệu chứng bệnh của trẻ sẽ thực hiện sờ vào thóp của trẻ trước để sơ bộ hiểu được tình hình phát triển và sức khỏe của bé.

Thóp được ví như cửa sổ, giúp các bác sĩ nhìn ra và xác định bệnh tật của trẻ. Nếu thóp trẻ sơ sinhđóng sớm thì có thể não bé hoặc xương đầu bé cốp hóa quá sớm do thóp và xương khép lại sớm đã hạn chế sự phát triển của đại não. Điều này có thể ảnh hưởng tới trí tuệ của trẻ.

Các chuyên gia cho rằng, thóp đóng lại quá sớm thường do bẩm sinh hoặc do khi mang thai, sản phụ thường xuyên chiếu tia X-quang. Hoặc cũng có thể do bị viêm não khiến đại não ngừng phát triển, làm cho thóp đóng lại sớm hơn bình thường.

Trường hợp thóp đóng muộn cũng là biểu hiện của bệnh lý nguy hiểm

Nếu thóp và khe xương cần đóng lại nhưng không đóng mà mở rộng ra theo độ tuổi của trẻ thì đây cũng là hiện tượng khác thường, chứng tỏ khả năng xương chậm cốp hóa. Điều này có thể do chức năng của tuyến giáp kém hoặc trẻ bị bệnh còi xương, suy dinh dưỡng, não phát triển to lên một cách bất thường.

thóp trẻ sơ sinh

Sờ vào thóp trẻ sơ sinhlà cách để nhận biết tình trạng sức khỏe của con

Mẹ có thể nhận biết tình trạng sức khỏe của con qua đặc điểm thóp trẻ sơ sinhnhư thế nào?

Một số quan niệm dân gian cho rằng, trẻ đầu to, thóp rộng là thông minh. Nhưng về mặt y học thì đây lại là biểu hiện nguy hiểm, cha mẹ cần hết sức cảnh giác.

Cha mẹ cần thường xuyên kiểm tra, sờ đầu bé để nhận biết xem tình trạng thóp của con mình như thế nào, giúp theo dõi tình hình phát triển, sinh trưởng của trẻ sơ sinh trong năm đầu đời.

Một em bé khỏe mạnh, phát triển bình thường cần phải có thóp bằng phẳng, phập phồng theo nhịp đập của mạch tim. Nếu dùng đầu ngón tay sờ vào phần thóp, bố mẹ sẽ cảm thấy mềm, phía dưới trống rỗng.

Ngược lại, nếu thóp trước đầy đặn, thóp trẻ sơ sinhphồng lên thì chứng tỏ áp suất trong não bé tăng lên cao. Hiện tượng này gọi là tăng áp lực nội sọ, là biểu hiện của các bệnh như huyết áp, viêm màng não, não úng thủy, …

Nếu thóp trước lõm xuống thì rất có thể trẻ sơ sinh đang ở trong tình trạng mất nước do nôn trớ, tiêu chảy, suy dinh dưỡng nặng, …

Một trong những điều cần lưu ý là khi khóc thóp em bé cũng nhô lên. Do đó, cha mẹ cần kiểm tra thóp của trẻ sơ sinh khi bé đang trong trạng thái bình thường thì mới có độ chính xác cao.

Khi thấy thóp trẻ sơ sinhkhông đập, thóp của bé có những biểu hiện bất thường thì cần đưa trẻ đi khám để bác sĩ tư vấn và chẩn đoán phù hợp nhất.

Sờ vào thóp trẻ sơ sinhlà một trong những việc cha mẹ cần làm để kiểm tra tình trạng sức khỏe của bé. Tuy vậy, khi sờ nắn, cha mẹ cần nhẹ nhàng, thích hợp, không được quá mạnh tay khiến trẻ sợ hãi.

Ngoài việc sờ vào thóp em bé, cha mẹ cần quan sát các biểu hiện bên ngoài và kích thước vòng đầu của trẻ nhằm đưa ra những kết luận chính xác nhất về sức khỏe của bé yêu trong năm đầu đời.

Theo Family Academy

Xem thêm:

Vào ngay Fanpage của the Asianparent Vietnam để cùng thảo luận và cập nhật thông tin cùng các cha mẹ khác!

Bạn có quan tâm tới việc nuôi dạy con không? Đọc các bài báo chuyên đề và nhận câu trả lời tức thì trên app. Tải app Cộng đồng theAsianparent trên IOS hay Android ngay!

Bài viết của

Minh Hương

app info
get app banner