Phụ huynh có chắc mình hiểu rõ tâm lý con trai ở tuổi dậy thì?

Phụ huynh có chắc mình hiểu rõ tâm lý con trai ở tuổi dậy thì?

Bạn có bao giờ đột nhiên chột dạ mà nhận ra rằng cậu con trai bé bỏng ngày nào của mình nay đã bước sang tuổi dậy thì? Con có nhiều thay đổi cả về thể chất lẫn tâm lý, đặc biệt là tâm lý, dần chuyển mình từ một cậu bé thành một chàng trai trưởng thành. Tâm lý tuổi dậy thì ở con trai bạn có gì khác so với khi còn nhỏ? Cha mẹ cần lưu ý gì khi chăm sóc con ở giai đoạn này? Hãy cùng xem bài viết dưới đây nhé!

Tìm hiểu về dậy thì và độ tuổi dậy thì theo giới tính

Dậy thì là quá trình thay đổi thể chất từ cơ thể một đứa trẻ trở thành cơ thể người lớn có khả năng sinh sản. Quá trình dậy thì bao gồm sự tăng trưởng nhanh của cơ và xương, sự thay đổi hình dáng và kích thước cơ thể cùng với sự hình thành khả năng sinh sản. Dậy thì bắt đầu khi những tín hiệu hormone trong não truyền tới các tuyến sinh dục (buồng trứng hoặc tinh hoàn). Đáp lại, các tuyến này sản sinh ra nhiều loại hormone kích thích sự tăng trưởng, hình thành chức năng và biến đổi não bộ, xương, cơ, da, vú và cơ quan sinh sản.

tam-ly-tuoi-day-thi-o-con-trai

Các dấu hiệu dậy thì ở bé trai thường xuất hiện muộn hơn bé gái. Trung bình, các bé gái bắt đầu dậy thì vào khoảng 10 - 11 tuổi và kết thúc dậy thì vào khoảng 15 - 17 tuổi còn bé trai bắt đầu khoảng 11 - 12 tuổi và kết thúc vào khoảng 16 - 17 tuổi.

Đặc điểm sinh lý tuổi dậy thì ở con trai

Những thay đổi về thể chất ở cả con trai và con gái có thể khiến con bạn lúng túng, khó xử. Ở con trai, biểu hiện dậy thì dễ thấy nhất là phần ngực và vai trở nên rộng hơn, cơ thể dần vạm vỡ, khung xương phát triển nhanh, chiều cao tăng chóng mặt, tốc độ tăng chiều cao ở con trai có thể đạt từ 9 – 13cm chỉ trong vòng 1 năm.

Bên cạnh đó, con trai bạn cũng bắt đầu có râu ở cằm, quanh miệng hoặc hai bên quai hàm; phần lông mu bắt đầu xuất hiện, sợi thô cứng, sẫm màu. Trong vòng vài năm, lớp lông mu sẽ bao phủ vùng mu, bẹn, có trường hợp sẽ mọc lan ra xuống đùi. Một ít lông mỏng hơn cũng sẽ mọc ngược lên hướng về rốn. Khoảng hai năm sau khi có lông mu, những đám lông lưa thưa sẽ bắt đầu mọc ở khắp mặt, chân, tay, nách và ngực.

tam-ly-tuoi-day-thi-o-con-trai

Tuyến mồ hôi và tuyến bã hoạt động mạnh làm các bé trai dễ bị mụn trứng cá và bắt đầu xuất hiện mùi cơ thể. Giọng nói con cũng trở nên trầm hơn. Trong một khoảng thời gian tương đối dài, giọng con sẽ bị “vỡ” trước khi trầm xuống. Khi thanh quản đạt đến kích thước như người trưởng thành, tình trạng vỡ giọng dừng lại.

Khi giai đoạn dậy thì bắt đầu, kích thước bộ phận sinh dục tăng lên. Tinh hoàn, túi tinh và tuyến tiền liệt bắt đầu sản xuất tinh dịch chứa tinh trùng. Hoạt động của các cơ quan chưa thực sự nhuần nhuyễn nên đôi khi con sẽ gặp vài sự cố như mộng tinh hay dương vật cương cứng ngoài ý muốn.

Tâm lý tuổi dậy thì ở con trai

Giai đoạn dậy thì đánh dấu bước ngoặt trong tâm lý của các bé trai. Từ một cậu bé chỉ biết đến các trò chơi trẻ con, lúc này con trai bạn đã bắt đầu muốn làm người lớn, suy nghĩ cũng phức tạp hơn rất nhiều. Nếu cha mẹ không để ý rất có thể sẽ bỏ lỡ giai đoạn này ở con.

Coi mình là người lớn và muốn thể hiện cái tôi

Vào tuổi dậy thì, các bạn nam thường không muốn tự mình làm lấy mọi việc, không muốn cha mẹ quan tâm, hỏi han hay chăm sóc quá mức. Con trở nên ương bướng, khó bảo hơn. Đơn giản chỉ vì con muốn chứng tỏ bản thân mình không còn là trẻ con và muốn thể hiện quan điểm cá nhân.

Con trai tuổi dậy thì có tính tự trọng cao, khá nhạy cảm với những gì xúc phạm đến khuynh hướng tự lập của mình. Những lời trách mắng nặng nề sẽ bị trẻ phản ứng lại mạnh mẽ, hay giận dỗi bỏ đi hoặc ngấm ngầm căm tức. Do đó, trẻ không nghe và làm theo những điều khuyên bảo, ngay cả điều đúng, chỉ nghe theo người đồng cảm với mình. Thói quen và tính cách cha mẹ cố vun đắp trước đây có thể bị phá vỡ nhường chỗ cho những hành vi bất thường khác.

tam-ly-tuoi-day-thi-o-con-trai

Con trai cũng có nhu cầu thể hiện cá tính riêng của mình thông qua sở thích, sở trường. Đôi khi con bạn sẽ có những quyết định táo bạo như một cách để chứng tỏ mình là người lớn thực thụ: đua xe, hút thuốc, uống đồ uống có cồn… Chính vì những hành động bộc phát như vậy mà giai đoạn dậy thì còn được gọi là tuổi nổi loạn ở các cô cậu bé vị thành niên.

Tâm trạng thay đổi thất thường, không muốn gần gũi với cha mẹ như trước

Bước vào tuổi dậy thì, các bé trai thường có xu hướng tự khép kín hay tách biệt bản thân và tự tìm hiểu về những thay đổi. Tâm trạng của con sẽ hay lên xuống bất chợt, sáng nắng chiều mưa mà không có lý do gì cụ thể, rõ ràng. Con hay có những lúc lo lắng, buồn bã vô căn cứ nhưng cha mẹ chớ vội lo lắng vì đây là điều hoàn toàn bình thường ở tuổi ẩm ương của các cậu bé.

Trong giai đoạn này con trai cũng có xu hướng không muốn gần gũi với cha mẹ như trước. Con sẽ không còn kể với mẹ về chuyện hôm nay ở trường hay chia sẻ về trận bóng lúc chiều với bố. Thay vào đó, các cậu con trai gần như rút lui vào "hoạt động bí mật" và giấu kín tâm tư trước cha mẹ.

Tâm lý tò mò về giới tính khi bước vào tuổi dậy thì

Trong giai đoạn dậy thì, các bé trai có nhiều thay đổi về mặt tâm lý, dễ rung động trước bạn khác giới, có cảm xúc và tò mò về các bạn nữ, bắt đầu có những tình yêu tuổi học trò và cảm giác chinh phục...

Tò mò tìm hiểu là bản năng của con người, đặc biệt là trong thời đại thông tin như hiện nay, các bé trai càng có nhiều cơ hội và nhiều nguồn tiếp cận với các thông tin về giới tính mà có thể cha mẹ không hề hay biết. Có thể một lúc nào đó bạn sẽ bắt gặp con đang xem phim có nội dung người lớn hay xem ảnh nóng trên máy tính.

Cha mẹ ứng xử thế nào khi con bước vào giai đoạn dậy thì

Dậy thì hay còn gọi là giai đoạn ẩm ương là một thời kỳ đặc biệt. Nếu không thực sự hiểu con cái thì tuổi dậy thì sẽ trở nên khó khăn với cả cha mẹ và các con. Thực tế là, trước khi ở trong vị trí làm cha làm mẹ, ai cũng đã đều trải quả những khác biệt về tâm sinh lý ở lứa tuổi này.

tam-ly-tuoi-day-thi-o-con-trai

Chắc hẳn sẽ có đôi lần con bạn vi phạm những quy định mà bạn đặt ra vì khi đến tuổi này, trẻ thường trở nên bướng bỉnh vì muốn chứng tỏ bản thân đã trưởng thành. Thay vì nổi cáu và la mắng con, cha mẹ hãy nhẹ nhàng nhắc nhở và phân tích đúng sai, ảnh hưởng từ việc làm của con đến mọi người xunh quanh. Cho con cơ hội sửa sai và dành cho con những lời khen nhẹ nhàng để khích lệ tinh thần.

Một lưu ý nữa cho cha mẹ là mỗi khi con gặp vấn đề, cha mẹ phải là người thực sự sáng suốt để suy xét trước khi đánh giá đúng sai. Có như vậy con mới luôn nể phục, tôn trọng và tin tưởng cha mẹ, từ đó luôn tìm đến hai bạn mỗi khi cần lời khuyên.

Luôn là người bạn để con trai tuổi dậy thì có thể tâm sự những chuyện thầm kín

Tuổi dậy thì không tránh khỏi những lúc tò mò về thay đổi sinh lý và bạn khác giới. Đừng vội quát mắng nếu bạn nhỡ bắt gặp con tò mò xem ảnh người lớn hay phim đen hay ngăn cấm con có tình cảm với bạn khác giới. Hãy nói chuyện cùng con như những người trưởng thành; phổ biến cho con những kiến thức giới tính cần thiết và là nơi tin cậy để con có thể gửi gắm tâm tư tình cảm.

Song song với làm bạn cùng con, phụ huynh cũng nên phối hợp chặt chẽ với nhà trường, thầy cô giáo để cùng cung cấp cho con những định hướng đúng đắn về giới tính và sức khỏe sinh sản. Có như vậy thì nguy cơ con mắc sai lầm dẫn đến những hậu quả đáng tiếc sẽ giảm đi.

Giai đoạn này, cha mẹ cần phải nói chuyện như tâm sự nghiêm túc các vấn đề như cảm giác rung động đầu đời với người khác phái, việc quan hệ vợ chồng, các phương pháp tránh thai, khả năng mang thai và sinh nở, không nên ngăn cấm trẻ có cảm xúc yêu thích bạn khác phái nhưng phải dạy cho con biết phải yêu thích như thế nào cho đúng mà không nên để lơ là việc học, và dạy con để con có tình cảm trong sáng trong độ tuổi này chứ không nên đi quá giới hạn và có hậu quả xấu.

Lời kết

Cha mẹ hãy dành nhiều thời gian quan sát, chú ý để nắm bắt được tâm lý tuổi dậy thì ở con trai. Đừng quên hướng con đến các hoạt động bổ ích như tập thể dục thể thao, để ý phát triển năng khiếu và cùng con xây dựng định hướng học tập trong tương lai dựa trên ý muốn và sở trường của từng cháu. Đây không chỉ là những hoạt động có ích cho tương lai của con mà còn có tác dụng gắn kết tình cảm gia đình để con luôn cảm thấy gia đình là chỗ dựa không thể thiếu.

Xem thêm

Vào ngay Fanpage của the Asianparent Vietnam để cùng thảo luận và cập nhật thông tin cùng các cha mẹ khác!

Bạn có quan tâm tới việc nuôi dạy con không? Đọc các bài báo chuyên đề và nhận câu trả lời tức thì trên app. Tải app Cộng đồng theAsianparent trên IOS hay Android ngay!

Bài viết của

ZinVi

app info
get app banner