CẨM NANG PHÁT TRIỂN - bé 13 tháng tuổi

lead image

Tháng thứ 13 này, tính tự lập của trẻ tăng lên khá nhiều. Trẻ muốn được tự mình làm những gì mình thích và nếu như có ai đó làm giúp sẽ khiến trẻ bực tức là khóc nhè ngay.

Cẩm nang phát triển bé 13 tháng tuổi

Bé tập tễnh đi đang khám phá ra sự kỳ diệu của chỉ cái này cái kia và cách phản đối. Đây là sự khởi đầu của giao tiếp hai chiều. Trước đây,bé là một đứa trẻ thụ động và mẹ phải đoán nhu cầu của bé. Bây giờ lúc 13 tháng tuổi, bé đang tích cực quan tâm đến việc đáp ứng những nhu cầu đó!

Chỉ vào các đối tượng mong muốn là điểm bắt đầu chung. Nhưng ngay sau khi nhận được trả lời, bé 13 tháng tuổi lại khám phá ra hàng ngàn cách khác để đạt những điều ước của mình.

Bé có thể dang tay, thậm chí dậm chân, nhảy lên … để đòi theo, đòi bế…. Bé thậm chí có thể bắt đầu trò chơi tương tác với người lớn, bé có thể bò/ chạy lấy món đồ chơi y6eu thích hay cuốn sách yêu thích và yêu cầu người lớn chơi chung hay đọc cho bé. 

Đây là thời gian khi ngôn ngữ ký hiệu em bé thực sự được vận dụng triệt để, bởi vì bé con 14 tháng tuổi cũng đã hiều được mình có tầm ảnh hưởng và sai khiến mẹ như thế nào rồi, và bé sẽ tận dụng triệt để điều này chỉ để khám phá bản thân mình hơn. 

Sự phát triển của trẻ 13 tháng

Trẻ 13 tháng tuổi có dấu hiệu phát triển chậm lại: trẻ không còn tăng cân như các tháng trước. Sự phát triển của hệ vận động ở trẻ cũng có những tiến triển thú vị. Dù thực sự chưa đi vững, nhưng trẻ cũng không muốn mẹ hay người thân giúp, có thể trẻ sẽ đẩy tay bạn ra khi bạn muốn dắt bé đi.

Điều quan trọng là trẻ đang tự làm một mình, không còn phải đợi được ẵm lên và mang đi hay đẩy đi, cả thế giới đang mở ra trước mắt trẻ. Trẻ thường tới những nơi thu hút sự tò mò của chúng. Thỉnh thoảng một vài thứ khiến trẻ cảm thấy thật sự sợ hãi khi phát hiện ra ví dụ như cánh cửa kêu rất to, con chó tự dưng sủa to…

Ở tháng tuổi này, trẻ đã phát triển cảm xúc khá rõ rệt. Các tâm trạng, cảm xúc và hành vi, bao gồm độc lập, thất vọng, sợ hãi, giận dữ, phản đối, bướng bỉnh, dữ dằn, lo lắng, buồn bã và bối rối. Điều đó chứng tỏ những thay đổi và sự lớn lên ở trẻ.

Phát triển thể chất

Bò, đi bộ, leo, đứng vịn, đi vịn; là tất cả về chuyển động của bé 13 tháng tuổi. Cho dù bé đang đứng một mình, hay leo lên những bậc thềm thấp, hay thậm chí là đi bộ, mẹ luôn cần có đôi mắt ở phía sau đầu. Và tốt nhất là quanh góc, để có thể phản ứng nhanh nhất có thể cho mọi tai nạn của bé.

Vì sự phát triển vận động này, làm bé khó mà ở yên một chổ, không thích bị nhốt vào cũi, hay xe đẩy, bé muốn di chuyển mọi nơi trong ngóc ngách của ngồi nhà và khám phá. 

Nhận thức không gian, khoảng không vẫn đang phát triển, vì vậy đứng dậy có nghĩa là một góc nhìn hoàn toàn khác để nhìn thế giới. Điều này có nghĩa là bé chưa ước tính chính xác chiều cao và khoảng cách.

Kết quả là bé rất dễ bị té khi đứng lên ngồi xuống. Một số nghiên cứu cho rằng trẻ trung bình rơi 38 lần một ngày! Nhưng đừng lo – tự nhiên sẽ cung cấp cho bé với xương rất linh hoạt.

be 13 thang tuoi 480x360 CẨM NANG PHÁT TRIỂN    bé 13 tháng tuổi

CẨM NANG PHÁT TRIỂN – bé 13 tháng tuổi

Xương ở chân vẫn đang phát triển hình dạng cuối cùng của chúng. Xương chân của bé cũng chưa được thiết lập và phát triển hoàn toàn. Vì vậy, cho đến khi con bạn đã đi bộ được vài tuần hoặc thậm chí vài tháng, đừng vội mang những đôi giầy. Điều này có thể làm cho đôi chân của bé phát triển thành hình dạng của những đôi giày thay vì hình dạng tự nhiên của chúng cần thiết để đi bộ.

Một vài phát triển khác bạn có thể nhận thấy: bé bắt đầu quăng đồ, làm xáo trộn mọi thứ, và có khả năng làm tất cả mọi thứ xáo trộn trong căn phòng trong thời gian không thể tưởng tượng ra nỗi! Đó là một phần của sự phát triển của bé! Bé đang học – đặc biệt khám phá việc mở, đóng, lấy ra, bỏ đi và ném.

Mẹ có thể bắt đầu hướng dẫn cách bạn lượm và bỏ đổ chơi vào rổ như một phần trò chơi dọn dẹp, hay khi dọn dẹp hãy cho bé nhìn thấy. Hãy để bé bắt chước bạn!

Phát triển nhận thức

Bé 13 tháng tuổi đang khám phá ra nguyên nhân và hiệu quả. Nếu bé ném núm vú giả của mình xuống đất, mẹ sẽ nhặt nó lên. Vì vậy, bé có thể thả nó một lần nữa, và một lần nữa! Bé yêu cái cảm giác kiểm soát mới mẻ này đối với môi trường của mình, ngay cả khi mẹ có thể phát cáu lên vì nhặt liên tục hàng chục lần chỉ trong khoảng thời gian 10 – 15 phút.

Nhưng mẹ có biết không đó chính là cách bé học và nhận biết về chu trình nhân quả, hình thánh quá trình giao tiếp sau này. Bé 13 tháng tuổi sẽ phát hiện ra rằng bé có thể khiến mẹ hay người trong gia đình có thể làm theo mình, đáp ứng nhu cầu của mình ! Bé sẽ bắt chước, chỉ, hay phản đối, và dần dần hình thành các giao tiếp của mình.

Không giống như một em bé,bé 13 tháng tuổi mong đợi một câu trả lời. Bé bắt đầu thể hiện sự buồn bã, giận hờn nếu mẹ không hiểu bé. 

Phát triển xã hội và cảm xúc

Một sự thực mà có thể mẹ biết hoặc chưa biết là – bé con 13 tháng tuổi của mẹ biết chính xác những gì bé muốn và nơi bé muốn đi, điều gì bé muốn làm. Nhưng thế giới chưa hiểu bé – trong đó có mẹ nữa! Bộ não của bé đang phát triển rất nhanh, cơ thể bé phải thích ứng để theo kịp sự phát triển này của bộ não.

cam xuc bé CẨM NANG PHÁT TRIỂN    bé 13 tháng tuổi

CẨM NANG PHÁT TRIỂN – bé 13 tháng tuổi

Và sự kiên nhẫn không phải là một trong những đức tính đầu tiên phát triển của bé, nên mẹ sẽ thấy những dấu hiệu của sự bướng bỉnh và thất vọng, không thể chờ được, đòi gì là phải cung cấp liền.

Bé bắt đầu xuất hiện một số cảm xúc – mà có thể mọi người cảm thấy không còn đáng yêu như trước, trở nên cáu gắt, bướng bình, đòi hỏi ….

Một số trẻ em xuất hiện không ngừng thách thức cho ba mẹ. Hãy nhớ rằng bé chỉ mới phát hiện ra nguyên nhân và hiệu quả trong thế giới vật chất. Bé đang cố gắng để hiểu thế giới xung quanh mình, và nhìn ba mẹ và các người thân trong gia đình để được hướng dẫn – rồi dần theo thời gian bé sẽ học và phát triển càm xúc của mình. 

Phát triển ngôn ngữ và lời nói

Ngôn ngữ đầu tiên của con vẫn còn là ngôn ngữ cơ thể. Nếu bé đã thực hành ngôn ngữ ký hiệu, nó có thể sẽ tăng tốc vào khoảng thời gian này.

Bé bắt đầu tiếp xúc và đang học tên mới của những thứ và đồ vật mỗi ngày. Bé bắt đầu hiểu được mối liên hệ giữa các hành động mẹ thực hiện. Từ vựng thụ động của bé đang phát triển nhanh chóng.

Từ vựng thụ động này thậm chí có thể bắt đầu dịch thành các từ thực tế! Một số trẻ em nói từ đầu tiên có thể nhận biết được nghĩa của từ trong giai đoạn này. Nhưng đừng lo lắng nếu con chưa đạt tới mốc này, vì mỗi trẻ sẽ có sự phát triển đặc biệt riêng cho chính bé.

Sức khỏe và dinh dưỡng

Khi kỹ năng vận động tinh tế của trẻ phát triển, mẹ có thể bắt đầu dạy cho bé uống từ cốc/ ly và cai sữa cho bé ra khỏi bình.

be danh rang CẨM NANG PHÁT TRIỂN    bé 13 tháng tuổi

CẨM NANG PHÁT TRIỂN – bé 13 tháng tuổi

Khi bé khám phá ra ảnh hưởng của riêng mình trên thế giới, thời gian ăn tối có thể trở nên khó khăn hơn. Thực phẩm là một trong số ít các khu vực mà trẻ chập chững biết đi có quyền kiểm soát, và nhiều trẻ chập chững biết đi biến thành người kén ăn.

Những cách khác mà bé có thể kiểm tra ranh giới của mình là ném thức ăn và cố gắng tự đút ăn. Đừng lo lắng quá nhiều, vàhãy tạo điều kiện cho con khám phá và học hỏi để đừng biến con thành trẻ biếng ăn hay kén ăn. Tất cả điều này là một phần bình thường của sự phát triển và nuôi dạy con.

Về chế độ dinh dưỡng  – Cho trẻ ăn thêm nhiều hoa quả tươi theo sở thích của trẻ, rau xanh, nước ép hoa quả, sữa chua… để giúp trẻ tiêu hóa tốt hơn. Tuy nhiên bạn cần lưu ý khi chọn hoa quả, rau xanh cần phải đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm để tránh gây bệnh cho trẻ.

Lời khuyên cho phụ huynh

  • Bảo đảm ngôi nhà an toàn xung quanh bé – đây là lúc mẹ phải đánh giá tổng quát lại sự an toàn của ngôi nhà, từ ổ cắm điện, các vật nhọn, góc cạnh, để đảm bảo môi trường an toàn cho bé, nhất là các bé năng động luôn không yên được dù chỉ 1 giây thôi. 
  • Tất cả trẻ em đều phát triển theo nhịp độ riêng của mình. Một số bước đầu tiên của bé có thể sớm vào lúc lúc 10 tháng tuổi, một số thích chờ đến 16 tháng tuổi. Một số trẻ chập chững biết đi mỉm cười ở mọi người qua đường, những đứa trẻ khác tiết kiệm nụ cười của họ cho những khoảnh khắc rất đặc biệt. Vì vậy không có gì đáng lo ngại nếu bé chưa đạt hết các mốc phát triển của mình đâu mẹ. 
  • Tất cả mọi thông tin kiến thức tham khảo nuôi dạy con chỉ là tương đối. Người ta thường nói rằng Einstein đã không nói cho đến khi ba tuổi!

Tháng trước của con bạn: 12 tháng

Tháng tiếp theo của bé: 14 tháng

Nguồn – the Asian parents – Singapore